Opera 137.0.6036.63

Opera to darmowa przeglądarka internetowa rozwijana przez norweską spółkę Opera Norway AS, z dużym centrum programistycznym w Polsce. Od lat idzie własną drogą: zamiast kazać użytkownikowi doinstalowywać dodatki, wbudowuje najpotrzebniejsze funkcje prosto w przeglądarkę – blokadę reklam, blokadę skryptów śledzących, darmowy VPN, komunikatory w panelu bocznym, asystenta AI i odtwarzacz muzyki. W skrócie: jeśli lubisz, gdy wszystko jest na miejscu zaraz po instalacji i nie chcesz grzebać w sklepie z rozszerzeniami, Opera jest jednym z najwygodniejszych wyborów na rynku. Jeśli natomiast prywatność jest dla Ciebie priorytetem numer jeden, przeczytaj uważnie sekcje o VPN-ie i o właścicielu firmy.

Co Opera ma wbudowane

Blokada reklam i blokada śledzenia

To dwie osobne funkcje i warto je rozróżniać. Blokada reklam usuwa natrętne reklamy ze stron – według dokumentacji Opery strony dzięki temu wczytują się szybciej i wyglądają czyściej, odcięta zostaje też część źródeł ciasteczek śledzących, a skrypty kopiące kryptowaluty są zatrzymywane. Licznik zablokowanych elementów widać po kliknięciu niebieskiej tarczy przy pasku adresu, a dla wybranych witryn można ustawić wyjątki. Blokada śledzenia to osobny przełącznik w ustawieniach prywatności, który blokuje skrypty analityczne i piksele śledzące. Obie funkcje trzeba włączyć samodzielnie w ustawieniach – nie są to rozwiązania działające po cichu od pierwszego uruchomienia.

Darmowy VPN – co to naprawdę jest

Tu potrzebna jest precyzja, bo nazwa potrafi wprowadzać w błąd. Opera opisuje swój darmowy VPN jako funkcję wbudowaną bezpośrednio w przeglądarkę, a nie zewnętrzną aplikację działającą w tle. Według producenta tworzy on szyfrowany tunel AES-256 między przeglądarką a serwerami Opery i chroni wyłącznie ruch odbywający się wewnątrz Opery. Opera sama zaznacza, że ochrona całego urządzenia – czyli także innych programów i aplikacji – to domena płatnego wariantu VPN Pro. Innymi słowy: to nie jest pełnoprawny VPN systemowy. Twój klient poczty, komunikator spoza przeglądarki czy gra nadal łączą się z internetem bez tego tunelu.

Co jeszcze warto wiedzieć: darmowa wersja oferuje trzy rzeczywiste (nie wirtualne) lokalizacje – w Stanach Zjednoczonych, Singapurze i Holandii. Opera deklaruje, że nie zbiera, nie przechowuje ani nie przetwarza aktywności przeglądania, zapytań DNS ani oryginalnych adresów IP, i że politykę braku logów potwierdził niezależny audyt firmy Deloitte, a kod zabezpieczeń badała berlińska firma Cure53. To deklaracje producenta poparte audytami, nie nasze pomiary. Funkcja jest darmowa, nie wymaga konta ani instalowania rozszerzenia – i jako wygodne narzędzie do zmiany kraju czy osłony przeglądania w publicznej sieci Wi-Fi sprawdza się dobrze. Nie traktuj jej jednak jak zamiennika usługi VPN, za którą się płaci.

Przestrzenie robocze i wyspy kart

Opera oferuje przestrzenie robocze (workspaces): grupujesz karty tematycznie – praca, zakupy, nauka – i przełączasz się między nimi ikonami na górze paska bocznego. Dokumentacja Opery podaje limit pięciu przestrzeni; kartę można przenieść do innej przestrzeni z menu kontekstowego. Osobnym mechanizmem są wyspy kart (Tab Islands), które automatycznie łączą w grupy karty otwarte z tej samej strony. Jeśli pracujesz na kilkudziesięciu kartach naraz, te dwa rozwiązania robią realną różnicę i są jedną z mocniejszych stron Opery.

Komunikatory w panelu bocznym

Pasek boczny pozwala przypiąć komunikatory i korzystać z nich bez przełączania kart. Oficjalna pomoc wymienia Facebook Messenger, WhatsApp, Instagram, Telegram, VK i Twitter. Tam też znajdziemy odtwarzacz muzyki odtwarzający strumienie m.in. ze Spotify i Apple Music oraz funkcję My Flow do przesyłania linków, plików i multimediów między Operą na komputerze a Operą na telefonie.

Asystent AI

Wbudowany asystent, znany wcześniej jako Aria, nosi dziś nazwę Opera AI. Według producenta jest darmowy i nie wymaga logowania ani zakładania konta. Potrafi odpowiadać na pytania, streszczać treść wielu otwartych kart, analizować pliki (m.in. PDF-y i arkusze), przeszukiwać transkrypcje filmów z YouTube, tłumaczyć na 50 języków, generować tekst i obrazy oraz obsługiwać wejście i wyjście głosowe; producent deklaruje też dostęp do modeli OpenAI i Google. Uruchamia się przyciskiem „Ask AI” w prawym górnym rogu albo skrótem Ctrl+O (Cmd+O na macOS).

Opera GX – osobna wersja dla graczy

Warto wiedzieć, że Opera GX to odrębny produkt, a nie tryb w zwykłej Operze. Ma własne instalatory, pobiera się ją z osobnej sekcji strony Opery i jest dostępna na Windows, macOS, Linuksa, Androida i iOS. Jeśli szukasz konkretnie wersji dla graczy, pobierasz inny program niż opisany tutaj. Opera publikuje też trzeci wariant – Opera Air.

Polski akcent i kwestia właściciela

Opera ma w Polsce swoje biura. Oficjalna strona kontaktowa Opery wymienia placówki w Warszawie i we Wrocławiu, obok siedziby głównej w Oslo i biur w Szwecji oraz Chinach. Przeglądarka jest w pełni spolszczona: polska jest zarówno strona produktowa, jak i cała oficjalna dokumentacja pomocy.

Jednocześnie uczciwie trzeba podać informację, która dla części czytelników dbających o prywatność bywa istotna. Produkt rozwija spółka Opera Norway AS, ale grupa Opera Limited jest notowana na giełdzie Nasdaq pod tickerem OPRA. W 2016 roku konsorcjum chińskich inwestorów Golden Brick Capital – z Beijing Kunlun Tech i Qihoo 360 na czele – kupiło od Opera Software ASA biznes przeglądarkowy wraz z marką; transakcję sfinalizowano w listopadzie 2016 roku, a pozostała część dawnej spółki została przemianowana na Otello Corporation ASA. Od tego czasu większościowym udziałowcem pozostaje chiński Kunlun Tech. Podajemy to neutralnie, jako fakt o strukturze właścicielskiej – nie jako zarzut. Każdy sam ocenia, czy ma to dla niego znaczenie.

Do historii firmy należy też epizod finansowy. W styczniu 2020 roku media opisały zarzuty wobec aplikacji pożyczkowych powiązanych z Operą na rynkach wschodzących, dotyczące bardzo wysokiego oprocentowania i praktyk windykacyjnych; firma zarzuty odrzuciła. Niezależnie od oceny tamtych doniesień, sprawa została zamknięta: w sierpniu 2020 roku Opera wniosła swój biznes fintech do spółki Nanobank, a 22 marca 2022 roku oficjalnie ogłosiła sprzedaż całego posiadanego pakietu 42,35% udziałów w Nanobank za 127,1 mln USD. Dziś ten biznes nie jest już częścią grupy.

Wady, o których warto wiedzieć

Po pierwsze: Opera jest zbudowana na Chromium, tym samym silniku co Chrome, Edge czy Brave. Daje to świetną zgodność ze stronami, ale nie zwiększa różnorodności internetu – wybierając Operę, nie wychodzisz z ekosystemu Google'a w sensie technicznym, tylko zmieniasz nakładkę. Wersja 137 bazuje na Chromium 153.

Po drugie: opisany wyżej VPN bywa przedstawiany jako pełna usługa VPN, a nią nie jest – chroni tylko ruch przeglądarki.

Po trzecie: Opera jest przeglądarką mocno „zagospodarowaną”. Domyślny ekran startowy, panel boczny, promowane usługi i funkcje AI to dużo elementów na raz. Osoby lubiące minimalizm będą musiały sporo wyłączyć.

Po czwarte: sum kontrolnych SHA-256 trzeba poszukać samodzielnie. Opera publikuje je w oficjalnym katalogu pobierania (get.geo.opera.com) – obok każdego instalatora leży plik .sha256sum – ale nie pokazuje ich na stronie pobierania. Pobrany plik da się więc zweryfikować, a my i tak kierujemy wyłącznie do oficjalnych adresów Opery.

Nasz werdykt: dla kogo, a dla kogo nie

Wybierz Operę, jeśli chcesz przeglądarkę, która zaraz po instalacji ma blokadę reklam, darmowy tunel VPN dla ruchu przeglądarki, komunikatory i asystenta AI, bez polowania na rozszerzenia. Świetnie sprawdzi się u osób pracujących na wielu kartach – przestrzenie robocze i wyspy kart to naprawdę dobre narzędzia porządkujące. To też sensowny wybór, jeśli często zmieniasz kraj wyświetlania treści albo łączysz się z publicznym Wi-Fi.

Rozważ co innego, jeśli prywatność jest Twoim głównym kryterium. Wtedy lepszym wyborem będzie Mozilla Firefox: ma niezależny od Chromium silnik Gecko, blokuje znane skrypty śledzące domyślnie od pierwszego uruchomienia, izoluje ciasteczka i zachował pełne możliwości rozszerzeń filtrujących treści. Dodatkowo jest rozwijany przez organizację o zupełnie innej strukturze właścicielskiej, co dla części osób będzie argumentem rozstrzygającym. Jeśli z kolei potrzebujesz maksymalnej zgodności z bankowością i systemami firmowymi, naturalnym punktem odniesienia pozostaje Google Chrome. Więcej programów sieciowych znajdziesz w dziale Internet i sieci.

Jak pobrać Operę

Opera wymaga systemu Windows 10 lub nowszego, macOS 12 lub nowszego albo 64-bitowego Linuksa (Ubuntu 18.04+, Debian 10+, openSUSE 15.2+, Fedora 32+). Pliki pobierzesz z oficjalnej polskiej strony pobierania, gdzie poza zwykłym instalatorem internetowym dostępne są pakiety offline dla Windows (64-bit, 32-bit, ARM), macOS oraz Linuksa (DEB i RPM), a także wersja przenośna na pendrive. Pełny opis funkcji po polsku znajdziesz w oficjalnej pomocy Opery, listę zmian w każdym wydaniu publikuje blog zespołu Opera Desktop, a aktualne wymagania sprzętowe – strona wymagań systemowych. Po instalacji Opera aktualizuje się samodzielnie.